Entomological Society of Iran Journal of Entomological Society of Iran 0259-9996 45 3 2025 07 01 The sublethal effects of thiamethoxam-lambda cyhalothrin on the population growth performance of greenhouse whitefly, Trialeurodes vaporariorum, and its parasitoid, Encarsia formosa, under laboratory conditions اثرات زیرکشندگی تیامتوکسام-لامبدا سای‌هالوترین روی فراسنجه‌های رشد جمعیتی سفید بالک گلخانه Trialeurodes vaporariorum و زنبور پارازیتوئید آن، Encarsia formosa ، در شرایط آزمایشگاهی 429 444 134028 10.22034/jesi.45.3.9 EN Sevda Dadras 1. Department of Plant Protection, Faculty of Agriculture, Urmia University, Urmia, Iran Fariba Mehrkhou Urmia University Remzi Atlihan Yuzuncy yil University, Van, Turkey Maryam Forouzan Agricultural and Natural Resources Research Center of West Azarbaijan, AREEO, Urmia, Iran Journal Article 2024 07 31 The greenhouse whitefly, Trialeurodes vaporariorum Westwood (Hemiptera: Aleyrodidae), is one of the most important pests of vegetables and ornamental plants. In this research, the effects of sub-lethal concentration (LC30) of thiamethoxam-lambda cyhalothrin (TLC) on the biological properties, life table parameters and population projection of T. vaporarium and its parasitoid, Encarsia formosa, Gahan were studied at controlled conditions (25 ±2 ℃, R.H. 60 ±10 % and a photoperiod of 16:8 h (L:D). Bioassays were conducted by dipping tomato leaves containing third-instar nymphs of the greenhouse whitefly in the obtained LC30 concentration of TLC. The life table data were analyzed using the computer program, TWOSEX–MSChart, based on the age-stage, two-sex life table theory. The results showed that the sublethal concentration of the above-mentioned insecticide had an impact on the population growth of greenhouse whiteflies by shortening their development time and adult lifespan, reducing their fecundity. The LC30 concentration of TLC had also negative effects on the life history and life table parameters of E. formosa. The results illustrated that the sublethal concentration of TLC resulted in prolonged developmental time, decreased adult longevity, survival rate, and population growth parameters of E. formosa. The population projection results were in accordance with the population growth parameters of the greenhouse whitefly and E. formosa. We concluded that TLC should not be used in integrated pest management programs where E. formosa exists. سفید‌بالک گلخانه، Trialeurodes vaporariorum Weswood، یکی از مهم‌ترین آفات گیاهان زینتی، سبزی وصیفی می‌باشد. در این پژوهش، اثرات زیرکشندگی تیامتوکسام-لامبدا سای‌هالوترین روی ویژگیهای زیستی، فراسنجه‌های جدول زندگی و پیش‌بینی روند رشد جمعیتی سفیدبالک‌گلخانه و زنبور پارازیتوئید آن، Encarsia formosa Gahan ، تحت شرایط کنترل‌شده 2±25 درجه سلسیوس، رطوبت نسبی 10±60 درصد و دوره روشنایی به تاریکی 8:16 ساعت بررسی شد. زیست‌سنجی به روش فروبردن برگ‌های گوجه‌فرنگی حاوی پوره‌های سن سوم سفیدبالک گلخانه در غلظت زیرکشنده LC30 تیامتوکسام-لامبدا سای‌هالوترین صورت گرفت. داده‌های حاصل از جدول زندگی، با استفاده از برنامه TWOSEX–MSChart و بر اساس تئوری جدول زندگی دو جنسی سن-مرحله رشدی تجزیه شدند. نتایج نشان داد که غلظت زیرکشنده حشره‌کش مزبور، ویژگی‌های زیستی و رشد جمعیتی سفید‌بالک گلخانه را با کاهش طول دوره مراحل نابالغ، کاهش طول عمر حشرات کامل، میزان باروری و کاهش فراسنجه‌های رشد جمعیتی تحت تاثیر قرار داد. همچنین غلظت زیرکشنده تاثیر منفی بر طول دوره زیستی و جدول زندگی زنبور پارازیتوئید داشت. به‌طوری‌که منجر به تاخیر رشد و نمو مراحل نابالغ، کاهش طول عمر حشرات کامل، کاهش نرخ بقا و فراسنجه‌های رشد جمعیتی گردید. نتایج حاصله از پیش‌بینی روند جمعیتی همسو با نتایج فراسنجه‌های رشد جمعیتی بود. نتیجه نهایی حاصل از این پژوهش نشان داد که تیامتوکسام-لامبدا سای‌هالوترین نباید در برنامه‌های مدیریت تلفیقی سفیدبالک گلخانه در مواردی که عامل بیولوژِیک زنبور پارازیتویئد وجود دارد، مورد استفاده قرار گیرد. https://jesi.areeo.ac.ir/article_134028_a9ad4dae43ce90fcbe85ef5437c7feb9.pdf