شپشک‌های گیاهی گیاهان زینتی در ایران (Hem.: Sternorrhyncha: Coccomorpha)

نویسنده

بخش تحقیقات رده‌بندی حشرات، موسسه‌ تحقیقات گیاه‌پزشکی کشور، تهران.

چکیده

گلخانه‌ها و فضاهای سبز شهری شرایط مساعدی را برای فعالیت و رشد شپشک‌های گیاهی فراهم می‌آورند. شپشک‌های گیاهی از جمله حشرات آفتی هستند که به گیاهان زینتی خسارت وارد می‌کنند. در این مقاله، 64 گونه شپشک‌ گیاهی متعلق به شش خانواده، که از روی 72 گونه‌ گیاه زینتی متعلق به 42 تیره گیاهی جمع‌آوری شده‌اند، از ایران معرفی می‌شوند. خانواده‌‌ شپشک‌های سپردار Diaspididae با 45 گونه، خانواده شپشک‌های آردآلود Pseudococcidae با 11 گونه، خانواده شپشک‌های نرم‌تن Coccidae با پنج گونه و خانواده‌های Eriococcidae، Monophlebidae و Rhizoecidae هرکدام با یک گونه گزارش می‌شوند. از میان این شپشک‌ها، گونه‌ها‌ی چندخوار Aspidiotus nerii Bouché، Chrysomphalus dictyospermi (Morgan)، Coccus hesperidium (L.)، Lepidosaphes ulmi (L.)، Lopholeucaspis japonica (Cockerell)، Parlatoria crypta McKenzie، Pa. oleae (Colvée)، Phenacoccus solenopsis Tinsley، Planococcus citri (Risso) و Pseudococcus viburni (Signoret)، و شپشک‌های تک‌خوار Eriococcus spurius (Modeer)، Leucaspis pusilla Löw و Planococcus vovae (Nasonov) از مهم‌ترین شپشک‌های گیاهی خسارت‌زا به گیاهان زینتی در گلخانه‌ها و فضاهای سبز شهری در ایران محسوب می‌شوند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Scale insects of ornamental plants in Iran (Hem.: Sternorrhyncha: Coccomorpha)

نویسنده [English]

  • M. Moghaddam
Insect Taxonomy Research Department, Iranian Research Institute of Plant Protection, Tehran, Iran.
چکیده [English]

Greenhouses and urban landscapes provide favorable conditions for the development of scale insects. Scale insects are destructive pests on many species of ornamental plants. This study presents a list of 64 species of Coccomorpha belonging to six families reported on 72 ornamental plant species within 42 families. The scale insect families are as follows: Diaspididae (45 species), Pseudococcidae (11 species), Coccidae (5 species), Eriococcidae (1 species), Monophlebidae (1 species) and Rhizoecidae (1 species). The polyphagous species of Aspidiotus nerii Bouché, Chrysomphalus dictyospermi (Morgan), Coccus hesperidium (L.), Lepidosaphes ulmi (L.), Lopholeucaspis japonica (Cockerell), Parlatoria crypta McKenzie, Pa. oleae (Colvée), Phenacoccus solenopsis Tinsley, Planococcus citri (Risso), Pseudococcus viburni (Signoret), as well as the monophagous species Eriococcus spurius (Modeer), Leucaspis pusilla Löw, and Planococcus vovae (Nasonov) are among the most harmful scale insects in both greenhouses and urban landscapes of Iran.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Scale insects
  • ornamental plants
  • urban landscapes
  • greenhouses
  • Iran

Balachowsky, A. S. (1950) Les cochenilles de France, d'Europe, du Nord de l'Afrique et du Bassin Méditerranéen. V. - Monographie des Coccoidea; Diaspidinae (deuxièmepartie) Aspidiotini. Entomologique Applicata Actualités Sciences et Industrielles 1087, 397-557.

Balachowsky, A. S. (1951) Les cochenilles de France, d'Europe, du Nord de l'Afrique et du Bassin Méditerranéen. VI. - Monographie des Coccoidea; Diaspidinae (Troisièmepartie) Aspidiotini (fin). Entomologie Appliquée Actualités Scientifiques et Industrielles 1127, 561-720.

Balachowsky, A. S. (1953) Les cochenilles de France, d'Europe, du Nord de l'Afrique et du Bassin Méditerranéen. VII. - Monographie des Coccoidea; Diaspidinae-IV, Odonaspidini - Parlatorini. Entomologie Appliquée Actualités Scientifiques et Industrielles 1202, 725-929.

Ben-Dov, Y. & Hodgson, C. J. (1997) Soft scale insects: their biology, natural enemies and control. 452 pp. Elsevier, Amsterdam - New York.

Ben-Dov, Y., Miller, D. R. & Gibson, G. A. P. (2014) ScaleNet: a database of the scale insects of the world. Available from: http://www.sel.barc.usda/scalenet/scalenet.htm (accessed 12 September 2014).

Borchsenius, N. S. (1949) Insects Homoptera; suborders mealybugs and scales (Coccoidea); family mealybugs (Pseudococcidae). Vol. VII. Fauna SSSR. Zoologicheskii Institut Akademii Nauk SSSR, N.S. 38, 1-382.

Borchsenius, N. S. (1950) Mealybugs and scale insects of USSR (Coccoidea). 250 pp. Akademii Nauk SSSR, Zoological Institute, Moscow, 32.

Danzig, E. M. (2003) Mealybugs of the genus Phenacoccus Ckll. (Homoptera, Pseudococcidae) of the fauna of Russia and adjacent countries. Entomologicheskoe Obozrenye 82(2), 327-361.

Danzig, E. M. (2006) Mealybugs of the genus Phenacoccus Ckll. (Homoptera, Pseudococcidae) of the fauna of Russia and adjacent countries. II. Entomologicheskoe Obozrenye 85(1), 122-161.

Davidson, J. A. & Miller, D. R. (1990) Ornamental plants. pp. 603-632 in Rosen, D. (Ed.) Armored scale insects, their biology, natural enemies and control. 688 pp. Elsevier, Amsterdam, the Netherlands.

Goszczyński, W. & Golan, K. (2011) Scale insects on ornamental plants in confined spaces. Aphids and other Hemipterous Insects 17, 107-119.

Hatami, B., Talai, L., Rakhshani, H., Mazaheri, A. & Etemadi, N. (2012) The most important pests of landscape plants. 118 pp. Parak Publication Institute, Tehran, Iran. [In Persian].

Heidari, M. (1986) Introduction to the Caspian Sea mealybug: Pseudococcus affinis (Hom. Pseudococcidae). Proceedings of the 8th Plant Protection Congress of Iran, p. 44.

Mirab-balou, M., Pourian H. M. & Alizadeh, M. (1999) Ornamental plants (insects & diseases). 109 pp. Tehran-Danesh Press. Tehran. Iran. [In Persian].

Moghaddam, M. (2006) The mealybugs of southern Iran (Hem.: Coccoidea: Pseudococcidae). Journal of Entomological Society of Iran 26(1), 1-11.

Moghaddam, M. (2013a) An annotated checklist of the scale insects of Iran (Hemiptera, Sternorrhyncha, Coccoidea) with new records and distribution data. Zookeys 334, 1-92.

Moghaddam, M. (2013b) A review of the mealybugs (Hemiptera: Coccoidea: Pseudococcidae, Putoidae and Rhizoecidae) of Iran, with descriptions of four new species and three new records for the Iranian fauna. Zootaxa 3632(1), 1-107.

Moghaddam, M. & Bagheri, A. N. (2010) A new record of mealybug pest in the south of Iran, Phenacoccus solenopsis (Hemiptera: Coccoidea: Pseudococcidae). Journal of Entomological Society of Iran 30(1), 67-69.

Muniappan, R., Shepard, B. M., Watson, G. W., Carner, G. R., Rauf, A., Sartiami, D., Hidayat, P., Afun, J. V. K., Goergen, G. & Ziaur Rahman, A. K. M. (2009) New records of invasive insects (Hemiptera: Sternorrhyncha) in Southeast Asia and West Africa. Journal of Agricultural and Urban Entomology 26, 167-174.

Radnia, H. & Babagikzadeg, A. (2013) Integrated pest management of ornamental plants. 263 pp. Agricultural Research, Education and Extension Organization, Iran, Tehran.

Williams, D. J. (1985) Australian mealybugs. 431 pp. British Museum (Natural History), London.

Williams, D. J. (2004) Mealybugs of Southern Asia. 896 pp. The Natural History Museum, Kuala Lumpur: Southdene SDN. BHD.

Williams, D. J. & Watson, G. W. (1988) The scale insects of the tropical South Pacific region, part. 1, the armoured scales (Diaspididae) . 290 pp. CAB International, Wallingford, U.K.

Zahedi, K. (1992) Summer crops and ornamental plants pests and control in Iran. 143 pp. Iran University Press, Tehran, Iran.